Архивден алынган сүрөт. Кыргызстандын Улуттук банк башчысы Мелис Тургунбаев
Тургунбаев ошондой эле электрондук портал «Тундук» аркылуу кредит берүүгө өзүн-өзү тыюу салуу процедурасын киргизүүнү маанилүү жетишкендиктердин бири катары белгиледи. Анын айтымында, азырынча 114 миңден ашык жаран бул мүмкүнчүлүктөн пайдаланышкан.
Мындан тышкары, мыйзамдарда жооптуу кредит берүүнүн принциптери бекитилди, алардын негизинде карыз алуучулар эми пайыздык ставкалар, комиссиялар жана кредитти төлөө шарттары жөнүндө толук маалыматты алдын ала алышы керек. «Келишимде көрсөтүлбөгөн кошумча акы төлөнүүчү кызматтарды мажбурлап сунуштоого тыюу салынган», — деп кошумчалады ал.
Эскерте кетсек, буга чейин Улуттук банк кечиктирилген төлөмдөр үчүн айып санкцияларын чектеп, банктарга келишимдердин шарттарын бир тараптуу өзгөртүүгө тыюу салган.
Улуттук банк башчысы санариптешүүнү тездеткен факторлор жөнүндө да маалымдады. Мисалы, ар кандай банктардагы эсептер арасында которуулар үчүн комиссияларды жоюу ELQR аркылуу операциялардын санын 54,5 эсеге, ал эми төлөмдөрдүн көлөмүн дээрлик 85 эсеге көбөйттү. 2025-жылдын биринчи жарым жылдыгында QR-коддор аркылуу 274,9 миллиард сом өткөрүлдү, бул өткөн жылдын аналогдук көрсөткүчүнөн 20 эсе жогору. Ошондой эле кредиттик эсептерди ачуу, жүргүзүү жана тейлөө үчүн комиссиялар, ошондой эле кредитти убагынан мурда төлөө үчүн комиссиялар жоюлду.
Былтыртан баштап банктар өзгөртүүлөр күчүнө киргенге чейин, кеминде 10 жумушчу күн мурун тарифтерди жана тейлөө шарттарын жарыялоого милдеттүү, бул кардарлар үчүн ачыктыкты камсыздайт.
Ошондой эле санарип сомдун улуттук валюта катары үчүнчү формасы катары мыйзамдык негиздери бекитилди, ал наличный жана безналичный акчалар менен бирге. Тургунбаевдин айтымында, санарип сомду чыгаруу боюнча эксклюзивдүү укукка болгону Улуттук банк ээ болот.
