Надежда 1971-жылы төрөлүп, учурда 12 жаштагы уулу менен ижарада турган үйдө жашайт. Анын бакчачылыкка болгон кызыгуусу бала кезинен башталган, ал кезде ал кичинекей уруктарды жашыл өсүмдүктөргө жана андан кийин гүлдөгөн өсүмдүктөргө айландыруу процессине кызыгып калган.
«Жаш кезимден бери өсүмдүктөргө кызыгып келем. Уруктан өсүп чыккан жаш өсүмдүктөрдүн убакыттын өтүшү менен күчтүү жана кооз гүлдөргө айлануусу мага ар дайым керемет сезилчү. Ал кезде мен ата-энем менен батирде жашап, бөлмө өсүмдүктөрү менен гана эксперимент жүргүзө алчумун. Мен ар кандай урукту өстүрүүгө жетишчүмүн — аны жерге отургузуу жетиштүү эле. Мен ошондой эле чоң энемдин дачасында убакыт өткөрүүнү жакшы көрчүмүн, жемиштерди жана мөмөлөрдү жыйноого жардам берип, бирок биз аны жылына бир гана жолу көрчүбүз. Өзүмчө жашоого киришкенде, менин кыялым чоң бакчага ээ болуу эле», - деп эскерет Надежда.
Анын бакчасында луковичный өсүмдүктөргө өзгөчө көңүл бурулат.
«Мен көптөгөн луковичный өсүмдүктөрдү отургузам: тюльпандар, нарцисс, лилия, гиацинт, рябчики жана крокустар. Бул көп жылдык өсүмдүктөр, менин оюмча, өзгөчө камкордукту талап кылбайт жана көп орун албайт, ал эми жыл сайын дагы да кооздолуп барат. Менде ошондой эле ар кандай убакта гүлдөгөн башка өсүмдүктөр көп. Мен пиондорду жакшы көрөм жана 30 сортко жакын бар. Мындан тышкары, мен барбарис, спирея жана пузыреплодник сыяктуу жаркын жалбырактуу жана гүлдүү декоративдүү кустарник өсүмдүктөрүн өстүрөм. Албетте, розалар — алар жөн гана зарыл! Мен өзгөчө жана сейрек өсүмдүктөрдү жакшы көрөм», - деп айтып берди ал.
Жылдар өтүп, Надежда өзүнүн аймагында кайсы өсүмдүктөрдүн жакшы өсөрүн билдим.
«Караколдо, менин оюмча, дээрлик бардык өсүмдүктөр өсөт, кислотага муктаж болгон түрлөрдү эсептебегенде. Бирок, ал тургай, алар кичине тажрыйба менен жакшы өсүшү мүмкүн. Бизде тропикалык өсүмдүктөр да жакшы өсөт, бирок алардын бардыгы кышта тирүү калбайт», - деп баса белгилейт ал.
Надежда майрамдар үчүн гүлдөрдү өстүрүү менен алектенбейт — анын өсүмдүктөрү өзүнчө сатып алуучуларын табат. Ал ашыкча өсүмдүктөрүн сатат жана башка бакчачылар менен алмашып, коллекциясын кеңейтет. Анын негизги максаты — өсүмдүктү жөн гана сатуу эмес, аны камкор колдорго өткөрүү.
«Мен негизинен өзүмдүн ашыкча өсүмдүктөрүмдү сатам. Убакыттын өтүшү менен менде кызыктуу өсүмдүктөрдүн жакшы коллекциясы жыйналды, жана адамдар кызыгуусун билдиришет. Баалар базарга жараша болот, бирок мен өзүбүздүн өсүмдүктөрдү өстүргөндүктөн, дүкөндөрдөгү же ири питомниктердеги баалардан төмөн бааларды сунуштай алам», - деп түшүндүрөт ал.
Надежда өсүмдүктөр өз муктаждыктарын «сүйлөй» аларын жана аларды түшүнүү маанилүү экенин ишенет.
«Ар бир өсүмдүк ийгиликтүү өсүш үчүн индивидуалдуу шарттарды талап кылат. Алардын кээ бирлери көп күндү, башкалары болсо көлөкө жана жыш сугарууну талап кылат. Өсүмдүктөр белгилүү шарттарда гана тирүү калат, ал эми өзгөчө ысыкта алар кошумча коргоону талап кылат. Ошондой эле, убак-убак менен оорулардан жана зыянкечтерден дарылоону жана азыктандырууну унутпоо керек, айрыкча гүлдөө учурунда. Өсүмдүктөргө кам көрүү — бул балдарга кам көрүүгө окшош, ал эми кээде андан да көп көңүл бурууну талап кылат. Адамдар мага өсүмдүктөрдү карап алуу боюнча билимдерим кайдан келип чыкканын көп сурашат. Чынын айтсам, билбейм. Мүмкүн, өсүмдүктөр өздөрү мага эмне керек экенин айтып беришет, жана мен алар үчүн ыңгайлуу шарттарды түзүүгө аракет кылам. Алар мага өзүнүн кооздугу жана гүлдөп жаткандыгы менен кубантып турушат», - деп кошумчалайт ал.
Надежданын уулу ага жардам берип, котормочу катары чыгат, анткени ал кыргызча акцентсиз эркин сүйлөйт.
