
Зардап тарткан танкер Ирактагы аймактык сууда. Сүрөт: Reuters / Mohammed Aty.
Жакынкы Чыгышта АКШ, Израиль жана Иран ортосундагы согуштук аракеттер уланууда. Соңку 24 саатта ракеталар жана дрондор колдонулуп, Иран жана Ливандагы объекттерге абадан сокку урулду. Дүйнөлүк маалымат каражаттары билдирген маанилүү окуялар:
Согуштук аракеттер жана соккулар
- Бириккен Араб Эмираттарынын үстүндө Ирандан келген ракеталар жана дрондор кармалды, бул аба мейкиндигинин убактылуу жабылышына алып келди. Сокку урулган ракетанын натыйжасында Абу-Дабиде жарандык унаа зыянга учурап, бир адамдын өмүрү кыйылды.
- ОАЭ бийликтери билдиргендей, сокку учурунда күйүүчү май сактоочу жайларда жана Дубайдын эл аралык аэропортунун жанында өрт чыкты, ошондой эле энергетикалык объекттерге зыян келди.
- Израиль армиясы Тегерандагы объекттерге сокку урду жана Ливандагы "Хезболла" позицияларына болгон соккуларын күчөттү. Маалымат каражаттарынын маалыматы боюнча, алар Ирандын абадан коргонуу системасынын жана ракеталык установкасынын көпчүлүгү жок кылынган деп эсептешет.
- Иран Израильдин Ирандагы жана коңшу өлкөлөрдөгү объекттерине каршы улантып жаткан жооп чараларынын фонуна каршы Израиль аймагына ракеталарды кайрадан чыгарды.
- Ошондой эле Ирактагы америкалык объекттерге сокку урулган учурлар катталды. Коопсуздук булактары Багдаддагы америкалык элчиликтин аймагына дрондор жана ракеталар менен кол салуулар болгонун билдиришти. Учурда курмандыктар жана зыяндар тууралуу маалымат жок.
АКШнын реакциясы
- АКШнын президенти бир катар өлкөлөрдү Ормуз булагында кемелерди жиберүүгө чакырды, анткени Ирандын аракеттери мунай жана башка жүктөрдүн ташылышын бузду.
- Дональд Трамп АКШ жана анын союздаштарынын соккулары Ирандын аскердик потенциалын кыйла алсыратканын белгиледи, бирок операция дагы аяктаган жок.
- Дүйшөмбү күнү Трамп америкалык кемелерди Ормуз булагында танкерлерди коргоо үчүн жиберүү боюнча чакырыгын колдонуудан баш тарткан айрым союздаштарын сынга алды, аларды көп жылдык америкалык колдоо үчүн ыраазычылык билдирбегендиги үчүн сындады.
Араб мамлекеттеринин позициясы
- Reuters маалыматтарына ылайык, Перс булуңунун бир нече өлкөлөрү АКШны Ирандын аскердик мүмкүнчүлүктөрүн акыркы нейтралдаштырууга чакырышууда, анткени чектелген аракеттер регионду келечектеги соккуларга уязвим кылып калат деп коркушат.
- Ошол эле учурда араб мамлекеттери конфликтке түздөн-түз катышуудан кооптонушууда. АКШнын басымы менен, региондун көпчүлүк өлкөлөрү Ирандын жооп чарасынан корккондуктан согушка тартылуудан качууга аракет кылышууда.
Дүйнөлүк реакция
- Европа өкмөттөрү Израилди Ливанда масштабдуу жер үстүндөгү чабуулдан баш тартууга чакырышууда, анткени региондогу конфликттин дагы да күчөшүнөн коркушат.
- Европа Биримдиги, Трамптын чакырыктарына карабастан, Ормуз булагында кемелердин коопсуздугун камсыз кылуу үчүн Aspides аскер-деңиз миссиясын кеңейтүүнү пландаштырбайт, деди ЕСтин тышкы иштер боюнча жогорку өкүлү Кая Каллас.
- Германия өкмөтүнүн өкүлү жана коргоо министри Борис Писториус бундесвердин Ормуз булагындагы коопсуздукту камсыз кылуу боюнча аскердик миссияга катышуусун четке какты, АКШ алар менен конфликт башталгандан мурун кеңешпегенин жана бул НАТОнун тапшырмаларына туура келбестигин баса белгилеп.
Экономикалык кесепеттер
- Согуштук аракеттер жана Ормуз булагындагы сокку коркунучтарынын натыйжасында танкерлердин кыймылы кескин кыскарды, бул дүйнөлүк мунай бааларынын $100дан жогору көтөрүлүшүнө алып келди.