«Кар көчкү»: Кыргызстан БАЭдеги саммитте экономикалык өсүү боюнча тажрыйбасы менен бөлүшөт

Евгения Комарова Эксклюзив
VK X OK WhatsApp Telegram
- 2026-жылдын 3-февралында Дубайда Дүйнөлүк Өкмөттөр Саммитинин алкагында Кыргызстандын экономикалык өнүгүүсүнө арналган «Кар көчкү: өкмөттүк акселераторлор, институттар жана инвестициялар» аттуу сайд-ивент өттү. Бул окуя тууралуу Министрлер Кабинетинин басма сөз кызматы маалымдады.

Иш-чарада Кыргызстандын эмираттык «Өкмөттүк акселераторлор» программасын колдонуудагы тажрыйбасын чагылдырган кыска видеоролик көрсөтүлдү.

Сайд-ивенттин катышуучуларынын арасында Министрлер Кабинетинин башчысы Адылбек Касымалиев, БАЭнин энергетика жана инфраструктура министри Сухейл Мохаммед Аль-Мазруи жана эмираттык жана эл аралык бизнес структураларынын өкүлдөрү болду.

Касымалиев өзүнүн саламында БАЭнин жетекчилигине жана анын элине жылуу кабыл алуусу үчүн ыраазычылык билдирди.

«Кыргыз Республикасынын президенти Садыр Жапаровдун атынан БАЭнин президенти шейх Мухаммад бин Заед Аль Нахайянга жана БАЭнин вице-президенти, премьер-министри, Дубайдын башкаруучусу шейх Мухаммад бин Рашид Аль Мактумга жүрөктөн чыккан саламдарды өткөрүү мен үчүн чоң ардак. Дүйнөлүк өкмөттөр саммитине катышуу, дүйнөнүн бардык өлкөлөрүнүн өкмөттөрүн жана бизнес лидерлерин бириктирген маанилүү окуя. Биз биринчи жолу мындай деңгээлде «Кар көчкү» деп аталган Кыргызстандын экономикалык өсүшүнүн моделин сунуштап жатабыз», - деди ал.

Ал экономикалык өсүш моделинин үч негизги багытына негизделгенин кошумчалады: өкмөттүк акселераторлор, күчтүү институттар жана инвестициялар. Анын айтымында, Өкмөттүк акселераторлор программасы мамлекеттик иштерди башкарууга инновацияларды киргизди.

«Акселераторлор программасынын жардамы менен Кыргызстан өкмөтү актуалдуу маселелерди чечүүгө багытталган 100 күндүк реформаларды ишке ашырууда. Программаны ишке ашырган убакытта биз курулуш, бала бакча, саламаттыкты сактоо жана транспорт сыяктуу тармактарда 17 реформа киргиздик. Биз ашыкча бюрократиялык процедураларды жоюп, чечим кабыл алуу процессин тездеттик. Бул реформалардын натыйжалары калк тарабынан оң кабыл алынды», - деп кошумчалады Касымалиев.

Ал ошондой эле президенттин буйругу боюнча мамлекеттик кызматта натыйжалуулукту жогорулатуу жана бюрократияны кыскартуу боюнча чаралар башталганын, бул бардык бийлик органдарынын функцияларын системалуу түрдө кайра карап чыгууну талап кылганын белгиледи.

Дебюрократизация алкагында 7 президенттин буйругу, 19 мыйзам жана 22 Министрлер Кабинетинин чечими кабыл алынды.

Акселераторлор жана дебюрократизация, натыйжалуу экономикалык чаралар менен бирге, өлкөнүн социалдык-экономикалык өнүгүүсүнүн ийгиликтүү факторлоруна айланды.

«Акыркы төрт жылда Кыргызстандын жылдык орточо экономикалык өсүш темпи 9-10% түздү. Эл аралык валюта фонду көрсөткөндөй, 2025-жылы Кыргызстан реалдуу ИДП өсүшүнүн темптери боюнча дүйнөдө үчүнчү орунду ээлеген. Мамлекеттик бюджет 3 эсе өстү, ал эми ИДП 2,5 эседен көпкө өстү. Ошентип, биз чектелген ресурстарда жана глобалдык өзгөрүүлөр шартында мамлекет динамикалык өнүгүүнү көрсөтө аларын далилдедик. Бул акылдуу башкарууну, институттарды бекемдөөнү жана чечимдерди кабыл алуу ылдамдыгын талап кылат. Кыргызстандын жолу уязвимый өлкөлөрдүн эл аралык кызматташууга жана инновациялык башкарууга таянуу менен чакырыктарга ийгиликтүү жооп бере алаарын тастыктайт. Мен «Кар көчкү» моделинин өнүгүп келе жаткан экономикасы бар көптөгөн өлкөлөр үчүн пайдалуу болушуна ишенем», - деп жыйынтыктады ал.

Сөзүнүн аягында Касымалиев өкмөттүк акселераторлор программасын ишке ашырууда эмираттык тарапка колдоо көрсөткөндүгү үчүн ыраазычылык билдирди.

Саммиттин алкагында ал Кыргыз Республикасынын президенти Садыр Жапаровдун атынан БАЭнин Министрлер Кабинетинин иштери боюнча министри Мохаммед Абдулла Аль-Гергавиге Кыргызстан менен БАЭ ортосундагы достукту жана кызматташтыкты бекемдөөгө кошкон маанилүү салымы үчүн «Достук» орденин тапшырды.

Сайд-ивенттин алкагында Кыргызстан менен БАЭ премьер-министринин кеңсесинин өкүлдөрүнүн катышуусунда панелдик талкуу өткөрүлдү.

Министрлер Кабинетинин орун басары Эдиль Байсалов Кыргызстанды жакынкы келечекте өнүктүрүүнүн приоритеттүү багыттарын талкуулады.

Министрлер Кабинетинин орун басары, юстиция министри Аяз Баетов мамлекеттик системаны дебюрократизациялоо боюнча жүргүзүлүп жаткан чаралар тууралуу маалымат берди.

Талкуулар Кыргызстандагы мамлекеттик башкарууну трансформациялоо моделинин, адилеттүү башкаруу жана натыйжалуу администрация принциптерине негизделген, бүгүнкү күндө эл аралык практикада эң ийгиликтүү деп эсептелинерин баса белгиледи.

Кыргыз делегациясынын мүчөлөрү реформалардын практикалык натыйжаларын бөлүшүп, күчтүү институттарга жана натыйжалуулукка багытталган жаңы өнүгүү моделин - «Кар көчкү» экономикасын сунушташты. Бул тажрыйба өкмөттүк делегациялардын, эл аралык эксперттердин жана мамлекеттик башкаруу боюнча адистердин чоң кызыгуусун жаратты. Катышуучулар дерегулирлөө жана дебюрократизация механизмдери боюнча суроолорду активдүү беришти, алардын экономикалык өсүштүн жогорку темптери жана мамлекетке болгон ишеним менен байланышкандыгын белгилешти.

Жүргүзүлгөн реформалар Кыргызстандын инвестициялык тартымдылыгын кыйла жогорулатып, өнөр жай ишканаларын жайгаштыруу жана эл аралык корпорациялардын инновациялык долбоорлорун ишке ашыруу үчүн шарттарды түзөт. Сессиянын жыйынтыгы менен кыргыз тажрыйбасын азыркы шарттарда мамлекеттик башкарууну ийгиликтүү реформалоонун үлгүсү катары тереңирээк изилдөөгө кызыгуу билдирилди.
VK X OK WhatsApp Telegram

Дагы окуңуз: