
Көрүүчүлөр 1970-жылдардын башындагы маанилүү документалдык тасманы кайрадан көрө алышат
«Нарын күндөлүгү» документалдык фильми санариптик форматта калыбына келтирилди, ал XX кылымдын 70-жылдарындагы кыргыз кино документалистикасынын негизги эмгектеринен бири болуп саналат. Фильм Токтогул ГЭСинин курулушу жана бул өлкөдөгү маанилүү гидроэнергетикалык объекттин түзүлүшүнөн мурун болгон окуялар тууралуу баяндайт.
Фильмдин режиссёру Альгимантас Видугирис, ал режиссёр катары гана эмес, Токтогул ГЭСинин куруучусу катары да белгилүү. Анын бул долбоорго болгон ролу 1973-жылдын 19-октябрындагы «Правда» газетасындагы 292-номердеги макала жана куруучунун күбөлүгү менен тастыкталган.
Фильмдин өзгөчөлүгү автордун окуяларга түздөн-түз катышуусунда. Бул масштабдуу процесс тууралуу ички көз караш, фильмге өзгөчө документалдык тактык жана уникалдуу интонация берет.
Альгимантас Видугирис, Болот Табалдыев жана Николай Рышковдон турган команда Нарын дарыясында өз колдору менен жасалган плота менен сүзүп өтүштү. Алардын маршруту келечекте Токтогул суу сактагычынын суулары менен капталган жерлерден өттү.
Фильмде жээгиндеги айылдардын тургундарынын күнүмдүк жашоосу, чабандардын, археологдордун, монтажчылар менен окуучулардын иши тартылган. Бул лента дарыянын мурунку түрүндө жашаган акыркы этаптын хроникасы болуп, бир мезгилде энергетикада жаңы доордун башталышынын күбөсү болуп саналат. Фильм гидроэлектр станциясынын курулушу тууралуу дилогиянын бир бөлүгү болуп, анын үстүндө 15 жылдан ашык убакыт иштелип чыккан.
Бүгүнкү күндө «Нарын күндөлүгү» кайрадан көрүүчүлөр үчүн жаңыланган сапатта жеткиликтүү. Санариптик реставрация оригиналдуу пленканын структурасын сактоого жана бул маанилүү тарыхый документке заманбап көрүүчүлөр үчүн жеткиликтүүлүктү камсыз кылууга жардам берди.
Жылдар өткөндөн кийин фильм жеке сезимдер менен көркөм көз караштын уникалдуу айкалышы катары кабыл алынат. Токтогул ГЭСинин куруучуларынын тарыхы, Кыргызстандагы электроэнергетиканын флагманы, элдин маданий эсинде маанилүү бөлүк болуп калууда.
Маалымат үчүн, Токтогул ГЭСинин орнотулган кубаттуулугу 1 440 мегаваттты түзөт, бул Кыргызстанда өндүрүлгөн бардык электроэнергиянын 60% жакын камсыз кылууга мүмкүндүк берет.
Сүрөт www