Bloomberg тарабынан жарыяланган жана жогорку деңгээлдеги америкалык чиновниктин билдирүүлөрүнө негизделген маалыматка ылайык, Дональд Трамп түзүлүп жаткан Дүйнөлүк Кеңештин төрагалык креслосун сактап калууну көздөп жатат, ал эми өзүнүн отставкасы тууралуу чечим кабыл алганга чейин. Бул жаңылык анын дипломатиялык демилгесинин алкагында дагы бир бурулуш болуп калды, ал буга чейин G7 лидерлеринин нааразычылыгын жараткан.
Bloomberg’ге жеткен Кеңештин уставынын долбоорунун маалыматына ылайык, Трамп уюмдун үстүнөн мисалсыз деңгээлде контролду камсыз кылат. Устав катышуучу өлкөлөрдөн 1 миллиард доллардан кем эмес салым киргизүүнү талап кылат, бул болсо Кеңештин туруктуу мүчөсү статусун алуу үчүн керек, документтин формулировкалары Трамптын бул каражаттарды башкаруусун көздөп жатканын билдирет. Ак үйдүн 1 миллиард доллар «кирүү билети» эмес деген билдирүүлөрүнө карабастан, чиновниктер чоң суммадагы салым киргизген өлкөлөр долбоорлорду контролдоо боюнча кеңейтилген ыйгарым укуктарга ээ болорун тастыкташууда.
Пресс-конференцияда Трамп жаңы Дүйнөлүк Кеңеш «иштебеген» БУУнун ордун баса алат деп билдирди. «БУУ пайдалуу болгон жок. Мен анда чоң потенциалды көрөм, бирок ал эч качан аны колдонгон жок. Мен чечүүгө жардам берген бардык согуштар үчүн БУУ мага эч кандай колдоо көрсөтпөдү», - деди президент.
Европалык лидерлер Трамптын пландарын сактык менен кабыл алышты. Франциянын президенти Эммануэль Макрон Давос шаарында кол коюу аземине катышуудан баш тартты, бул Трамптын терс реакциясын жаратты: ал Францияга шампан үчүн 200% тарифтерди киргизүү менен коркутту жана Макронду коомдук түрдө шылдыңдады. АКШнын жакын союздашы Биньямин Нетаньяху да нааразычылыгын билдирип, Кеңештин түзүлүшүнүн деталдары Израил менен макулдашылбаганын белгиледи.
Араб жана европалык дипломаттар азыр координацияланган жооп даярдоо үстүндө иштешүүдө, жаңы структура Газага жардам берүүнүн инструменти гана эмес, Трамптын контролундагы альтернативдүү дүйнөлүк өкмөт болушу мүмкүн деген кооптонуулар бар. Уставга ылайык, Кеңеш тарабынан көпчүлүк добуш менен кабыл алынган бардык чечимдер төрага, башкача айтканда, Дональд Трамп тарабынан бекитилиши керек экенин эске салабыз.
