MiddleAsianNews маалыматтарына ылайык, Монголия Америка Кошмо Штаттарын өзүнүн «үчүнчү коңшусу» катары карайт. Монголияда демократиялык режим 1990-жылы орнотулуп, бул президенттик жана парламенттик шайлоолордун туруктуу өткөрүлүшүнө жол ачты. Өз кезегинде, АКШ Монголияга рынок реформаларын жүргүзүүдө жана маданий-экономикалык байланыштарды күчөтүүдө колдоо көрсөтүүгө умтулат.
2003-жылдын августунан 2008-жылдын сентябрь/октябрына чейин Монголия Иракка 2000ден ашык аскер кызматкерлерин жиберип, Америка Кошмо Штаттарынын жетекчилигиндеги коалициялык операцияларды колдоо үчүн он ротацияга катышты. Монголиянын аскерлеринин негизги милдети көп улуттуу «Түштүк-Центр» дивизиясынын курамында Кербела аймагында коопсуздукту камсыздоо жана патрулдоо, анын ичинде «Эхо» лагеринин коргоосун камсыздоо болду.
Монголиянын коалициялык миссияларга катышуусунун көбөйүшү менен, 2006-жылы пехота бөлүктөрү KFOR мандатынын алкагында бельгиялык аскерлер менен бирге Косового жиберилди. 2010-жылы эки рота пехота Кабулга жайгаштырылып, алардын бири аэропорттун коопсуздугун камсыздаса, инструкторлор тобу афган аскерлерин Ми-17 орус вертолетторун башкарууга үйрөттү. Ошол жылы Монголия НАТО тарабынан өнөктөш өлкө катары таанылды.
2003-жылы Монголия жана Аляска Улуттук гвардиясынын мамлекеттик өнөктөштүк программасынын алкагында расмий өнөктөштүктү түзүштү. 2004-жылдан тартып Аляска Улуттук гвардиясынын мүчөлөрү Монголиянын Куралдуу Күчтөрүнүн бир бөлүгү болуп, Иракта жана Афганистанда биргеликте кызмат кылышты. Мындан тышкары, 2017-жылдан 2021-жылга чейин 30 аял-солдат Монголиядан Афганистандагы миссияларга катышты.
2024-жылдын августунда АКШнын Мамлекеттик катчысы Энтони Блинкен Монголияга Батцэцэг Батмөнх менен жабык сүйлөшүүлөр үчүн барды. Жолугушууда Монголиянын «Үчүнчү коңшу» тышкы саясий доктринасынын алкагында стратегиялык өнөктөштүктү кеңейтүү жана бекемдөө маселелери талкууланды. Ошол эле күнү Блинкен Монголиянын президенти Хурэлсух Ухнаа жана премьер-министр Оюун-Эрдэнэ Лувсаннамсрай менен жолугушуп, эл аралык жана регионалдык жалпы кызыкчылыктарды да көтөрүштү.
2025-жылдын 30-майында АКШнын Мамлекеттик катчысы Марко Рубио Монголиянын тышкы иштер министри Батцэцэг Батмөнх менен жолугушуп, эки өлкөнүн экономикалык кызматташтыгын кеңейтүү жолдорун талкуулады. Рубио Монголиянын демократиялык баалуулуктарын жана анын көз карандысыз тышкы саясаттын колдоосунун маанилүүлүгүн белгиледи.
2025-жылдын 25-сентябрында Нью-Йорктогу БУУнун Генералдык Ассамблеясынын алкагында Мамлекеттик катчынын орун басары Кристофер Ландау Батцэцэг Батмөнх менен жолугушту. Эки министр өз өлкөлөрүнүн жалпы кызыкчылыктарын жана АКШ менен Монголиянын «Үчүнчү коңшу» стратегиялык өнөктөштүгүнүн негизин түзгөн демократиялык баалуулуктарды бекемдешти, ошондой эле экономикалык байланыштарды кеңейтүү мүмкүнчүлүктөрүн талкуулашты.
АКШдан Монголияга экспорттоого транспорт каражаттары, машиналар, айыл чарба товарлары, оптикалык жана медициналык инструменттер кирет, ал эми Монголиядан АКШга импорттоого вольфрам рудасы, антиквариат, токулган кийимдер, зергерчилик буюмдар жана айыл чарба продукциясы кирет.
Монголия менен АКШнын дипломатиялык мамилелеринин 39 жылдыгында коопсуздукту бекемдөө жана жарандык коомду өнүктүрүүгө багытталган жогорку деңгээлдеги өз ара аракеттенүү байкалууда.
Быйыл 27-январда биз Америка Кошмо Штаттары менен Монголиянын ортосундагы дипломатиялык мамилелердин 39 жылдыгын белгилеп жатабыз. 1987-жылы өнөктөштүгүбүздү түзгөндөн бери биз демократиялык баалуулуктарды бекемдедик, элдер ортосундагы байланыштарды өнүктүрдүк жана эки өлкөнүн тынчтык, коопсуздук жана гүлдөгөндүгү үчүн салым коштук. «Америка Кошмо Штаттары менен Монголиянын ортосундагы бекем достук жылдыгы менен куттуктайм», — деди элчи Ричард Буанган X баракчасында.
