Салтанатта ар кандай өлкөлөрдүн элчилери, мамлекеттик структуралардын өкүлдөрү, эл аралык уюмдардын өкүлдөрү, ишкерлер жана маданият ишмерлери, ошондой эле өлкөсүнүн бай тарыхынан ырахат алып жаткан көптөгөн индиялыктар чогулушту.
«Бул күн Индия үчүн өзгөчө мааниге ээ, анткени ушул күнү Конституция кабыл алынган, ал өлкөнүн 77 жылдык жетишкендиктеринин негизин түздү», - деп белгиледи элчи Бирендер Сингх Ядав. «1950-жылдын 26-январында Индия колониялык өткөөлдөн толук бошонуп, суверендик демократиялык республикага айланды, дүйнөдөгү эң байыркы цивилизациялардын бири болуп калды».
Элчи дүйнөлүк туруктуулукка карабастан, Индия премьер-министри Моди «Виксит Бхарат» (2047-жылга чейин өнүккөн Индия) көргөндүктөн туруктуу өсүүнү көрсөтүп жатканын, дүйнөдөгү эң тез өнүгүп жаткан ири экономика болуп, өсүү темптери 7%дан жогору экенин баса белгиледи. 2025-жылдын аягына чейин Индия дүйнөдөгү төртүнчү экономика болуп, номиналдык ИДПсы 4,18 триллион долларга жетет деп болжолдонууда, ал эми 2030-жылга чейин Германияны артта калтырып, үчүнчү орунга чыгат деп пландаштырууда.
Элчинин айтымында, «Индия, ири демократия катары, демократиялык процесстер чыныгы натыйжаларга алып келерин, туруктуулукту жана инклюзивдүү өнүгүүнү камсыздай турганын далилдеди. Соңку жылдары 250 миллионго жакын адам кедейликтен чыгып кетти. Премьер-министрдин ар бир адамды тартуу жана элдер ортосундагы ишенимди бекемдөө боюнча көргөнү Индиянын өсүшүнүн негизги фактору болду. Түрдүүлүк, Индия көрсөткөндөй, демократиянын күчтүү куралы болушу мүмкүн».
Индия акыркы он жылда ар кандай тармактарда олуттуу жетишкендиктерге жетти. Мамлекетте эң ири санариптик инфраструктура түзүлүүдө, ал эми UPI системасы дүйнөдөгү санариптик төлөмдөр боюнча лидер болуп калды. Индия вакциналарды, болотту, стартаптарды, авиацияны, ошондой эле сүт жана күрүч өндүрүүдө биринчи орундарды ээлейт. Ал 1,4 миллиард адамдын азык-түлүк коопсуздугун толугу менен камсыздайт жана көптөгөн өлкөлөргө азык-түлүк экспорттойт.
Индия ошондой эле Глобалдык Түштүктүн үнүн эл аралык аренада көтөрүүдө, кыйын учурда коңшуларына жардам берүүгө даяр болгон ишенимдүү өнөктөш жана дос болуп саналат», - деп белгиледи элчи сыймыктануу менен.
Бирендер Сингх Ядав индиялык-кыргыз мамилелери тарыхый тамырларга ээ экенин, алар стратегикалык өнөктөштүккө айланганын баса белгиледи. 2026-жылы Кыргызстан ШОСка төрагалык кылганда, кызматташтыктын активдүүлүгү жогорулайт. Элчи Кыргызстандын демилгелерин колдоду.
Индияга барган делегациялардын санына карап, интенсивдүү эки тараптуу алмашууларды байкоого болот. Мисалы, азыр кыргыз аскерлеринин тобу тоолордо согуштук аракеттерди жүргүзүү боюнча окутуудан өтүүдө. Специальдык күчтөрдүн делегациясы Индияда «Кханджар» машыгуусуна катышууну пландаштырууда. Февралдын башында Бишкекте коргонуу өнөр жайына арналган семинар жана көргөзмө өтөт.
Биз жаңы багыттарда кызматташтыкты өнүктүрүүнү, учурдагы товар жүгүртүүнү көбөйтүүнү, ал эми Индия менен ЕАЭБ ортосундагы эркин соода келишими боюнча иштөөнү көздөп жатабыз», - деп белгиледи Бирендер Сингх Ядав.
Ал ошондой эле калктын социалдык-экономикалык абалын жакшыртууга багытталган долбоорлор боюнча өз ара түшүнүшүү меморандумдарын кол коюу жөнүндө маалымдады, анын ичинде Кыргыз экономикалык университетинде IT лабораториясын түзүү жана Баткен облусунун Лейлек районундагы жалпы медициналык практиканы модернизациялоо.
Сыймыктануу менен Бирендер Сингх Ядав Индия кобальт-60 булагын Bhabhatron II аппаратында алмаштыра турганын, ал мурда Улуттук онкология жана гематология борборуна белек берилген, ошондой эле Кыргызстандагы онкологиялык ооруларды дарылоонун мүмкүнчүлүктөрүн жакшыртуу үчүн Siddharth II сызыктуу тездеткичти өткөрүп берерин билдирди.
Элчи кыргыз тарапка индиялык диаспоранын, айрыкча медициналык студенттердин коопсуздугун камсыз кылганы үчүн ыраазычылык билдирди, алардын эки өлкө ортосундагы достукту бекемдөөгө кошкон салымын белгиледи.
Тышкы иштер министринин орун басары Алмаз Имангазиев Индия Кыргызстандын адилеттүү дүйнө тартибине жетүүдө союздашы экенин баса белгиледи.
«Биздин индиялык досторубузду Республика күнү менен чын дилимден куттуктайм. Индия – биздин жакын өнөктөштөрдүн бири, акыркы жылдары таң калыштуу социалдык-экономикалык прогресске жеткен өлкө. Биз Индиянын жетишкендиктерине кубанып, бул маанилүү майрамды биргеликте белгилеп жатабыз», - деди Алмаз Имангазиев, кызматташтык саясий, экономикалык, билим берүү жана маданий тармактарды камтыйт деп кошумчалады. Ал ошондой эле Бишкек-Дели түз каттамынын ачылышын белгилеп, өз ара байланыштарды кеңейтүүгө болгон кызыгууну көрсөттү.
Республика күнү 77 жылдыгын белгилөө 26-январда элчиликте башталды, анда студенттер жана диаспоранын өкүлдөрү чогулушту. Иш-чара Индия туусун көтөрүү менен башталды, элчи мекендештерин куттуктап, премьер-министр Моди тарабынан айтылган сөздөрдү окуду, ал бул майрамдын улуттун биримдиги үчүн маанилүүлүгүн белгилеген. Студенттер анын сөздөрүнө колдоо көрсөтүштү.
Индиялык музыка жана бийлерсиз кантип болсун? Алардын жандуулугу жана эмоциялдыгы ар кандай майрамда өзгөчө атмосфераны жаратууда. Бул контекстте Грегори Дэвид Робертстун «Шантарам» романындагы сөздөр эске түштү: «Индия – жүрөк үстөмдүк кылган өлкө», жана ошол жүрөк чындап эле ошол кечеде сезилди.
