
Евросоюзда 2032-жылга чейин Индияга товар экспортун эки эсе көбөйтүүнү күтүшүүдө, бул компанияларга жыл сайын бажы төлөмдөрүн 4 миллиард еврого чейин үнөмдөөгө мүмкүндүк берет. Келишимден эң көп пайда көргөндөрдүн катарында Volkswagen, Mercedes-Benz жана BMW сыяктуу немис авто өндүрүүчүлөрү болуп саналат, анткени Индия азыркы 110% дан 10% га чейин автоунаалардын импорттук бажы салыктарын этап-этабы менен төмөндөтүүгө макул болду.
Алкогольдук продукция үчүн да салыктарды кескин төмөндөтүү каралган: шарапка болгон бажы төлөмдөрү дароо 150% дан 75% га чейин төмөндөтүлөт, андан кийин этап-этабы менен 20% га чейин. Мындан тышкары, машиналар, жабдуулар, электроника, химиялык заттар, ошондой эле темир жана болот боюнча тарифтер да кыскартылат.
Еврокомиссиянын төрайымы Урсула фон дер Ляйен (Ursula von der Leyen) "Европа жана Индия бүгүн тарыхта жаңы баракча жазып жатышат" деп белгиледи. Ал эки миллиард адамды камтыган эркин соода зонасын түзүүнү баса белгиледи.
Индиянын Премьер-министри Нарендра Моди бул келишимди "бардык келишимдердин энеси" деп атап, ал Индиянын 1,4 миллиард тургуну жана миллиондогон европалыктар үчүн жаңы горизонтторду ачарын баса белгиледи.
Германиянын соода-өнөр жай палатасынын тышкы экономикалык директору Фолькер Трайер (Volker Treier) бул келишим индиялык рынокко чыгууга аракет кылган компаниялар үчүн "чыныгы оюн эрежелерин өзгөртүү" болорун баалады.
Келишим күчүнө кирерден мурун тексттерди юридикалык текшерүүдөн өткөрүү керек, бул бештен алты айга чейин созулушу мүмкүн, деп билдирет Reuters агенттиги. Келишимдин ишке ашуусу жыл ичинде болот деп күтүлүүдө. 2025-жылдын мартында аяктаган финансылык жылынын ичинде ЕС менен Индиянын ортосундагы соода көлөмү 136,5 миллиард долларды түзгөн.
Келишимдин кол коюлушу соодадагы глобалдык өзгөрүүлөрдүн фонуна туш келүүдө. ЕС жана Индия экономикалык байланыштарын күчөтүүгө умтулууда, АКШнын президенти Дональд Трамптын жаңы бажы салыктарын киргизүү жана аларды киргизүү менен коркутуусуна жооп катары. Индия менен АКШнын ортосундагы соода келишими боюнча сүйлөшүүлөр мурда натыйжа берген эмес.
ЕС менен Индиянын ортосундагы сүйлөшүүлөр 2022-жылы тогуз жылдык тыныгуудан кийин кайра жанданган жана АКШнын бир катар индиялык товарларга 50% бажы салыктарын киргизүүсүнөн кийин активдешкен.
Эксперт Аджай Шривастава билдиргендей, бул келишим ЕС менен Индия үчүн америкалык чаралардын кесепеттерин жоюу үчүн маанилүү инструмент болот, айрыкча эмгек сиңирүүчү тармактарда.
ЕС үчүн бул кыска убакыттын ичинде соодадагы экинчи маанилүү жетишкендик: Брюссель буга чейин Латин Америкадагы Меркосур блогу менен сүйлөшүүлөрдү аяктады, ошондой эле Индонезия, Мексика жана Швейцария менен келишимдерге кол койду. Индия болсо, өз кезегинде, Улуу Британия, Жаңы Зеландия жана Оман менен соода байланыштарын активдүү өнүктүрүүдө.