Инициативанын алкагында, бузгучтардын жана жабырлануучулардын жайгашкан жерин электрондук көзөмөлдөө, ошондой эле убактылуу коргоо ордерлеринин шарттарын аткарууну юстиция жана ички иштер боюнча ыйгарым укуктуу органдардын жардамы менен көзөмөлдөө сунушталууда.
Электрондук көзөмөлдү колдонуу шарттары жана негиздери
Электрондук көзөмөл төмөнкү шарттарда киргизилиши мүмкүн:- ички иштер боюнча ыйгарым укуктуу орган тарабынан;
- укук бузуулар боюнча ишти карап чыккан соттун чечими менен.
Сот электрондук көзөмөлдү бир же бир нече төмөнкү тыюуларды киргизгенде белгилей алат:
- жабырлануучу менен байланышууга тыюу;
- кууп жүрүүгө тыюу;
- огнестрелдик, пневматикалык же газ куралдарын сактоого жана колдонууга тыюу, убактылуу алып коюу мүмкүнчүлүгү менен;
- белгилүү аймактарда болууга чектөө;
- жабырлануучуну коргоого багытталган башка чаралар.
Сот электрондук көзөмөлдүн мөөнөтүн үч айга чейин белгилей алат.Электрондук көзөмөлдү колдонуу жабырлануучу менен макулдашылышы керек, эгерде бул анын коопсуздугуна коркунуч туудурбаса.
Чараларды аткарууну көзөмөлдөө негизги жаза бузгучка салынып, андан кийин жүргүзүлөт.
Соттун чечими күчүнө киргенден кийин, ал төмөнкү мамлекеттик органдарга жөнөтүлөт:
- тыюулар жана чектөөлөрдүн сакталуусун көзөмөлдөө үчүн ички иштер органдарына;
- сот тарабынан белгиленген чараларды аткаруу үчүн юстиция органдарына, куралды сактоого жана жабырлануучунун коопсуздугуна байланыштуу башка чараларга тыюу салынгандан тышкары.
Көзөмөл чараларын колдонуу критерийлери
Убакыттуу коргоо ордеринин шарттарын сактоо боюнча көзөмөл жогорку укук бузууларды кайталоо коркунучу бар адамдарга же кууп жүрүү фактылары бар учурда жүргүзүлөт.Чараларды колдонуу жабырлануучулар жана алардын мыйзамдуу өкүлдөрү менен макулдашылышы керек, эгерде жабырлануучулар балдар же майыптар болсо.
Ошол эле учурда, аймактык чектөөлөр да макулдашылышы керек, эгерде бул мүмкүн болсо. Жабырлануучунун өмүрүнө коркунуч туулганда макулдашуу талап кылынбайт.Ички иштер органдарынын ыйгарым укуктуу кызматкерлери чечим кабыл алгандан кийин 24 сааттын ичинде электрондук техникалык көзөмөл каражаттарын колдонуу боюнча чечим чыгара алышат.
Мониторинг борбору чечимдердин аткарылышын көзөмөлдөйт, ал орнотулгандан кийин ички иштер органдары техникалык каражаттарды активдештирет.
Электрондук браслетти колдонуу боюнча соттун чечиминде төмөнкү маалыматтар көрсөтүлүшү керек:
- зомбулук кылган адамдын аты-жөнү;
- жабырлануучунун аты-жөнү;
- колдонулган электрондук көзөмөл каражатынын түрү;
- чаралардын мөөнөтү;
- көзөмөлгө алынуучу аймак;
- тыюу салынган аймак;
- орнотулган чектөөлөр.
Электрондук көзөмөл электрондук браслет аркылуу жайгашкан жерди туруктуу көзөмөлдөө жана мониторинг борборуна маалыматтарды өткөрүп берүү, ошондой эле анын ишине кийлигишүү аракеттерин каттоо аркылуу камсыздалат.
Мобилдик көзөмөл жүргүзүлөт:
- жайгашкан жерди мезгил-мезгили менен текшерүү;
- алыстан биометрикалык идентификация;
- колдонууну өчүрүү же блокировка боюнча аракеттерди каттоо.
Приоритет электрондук браслетке берилет, ал жок болсо мобилдик көзөмөл колдонулат.
Көзөмөл шарттарын бузгандыгы үчүн жоопкерчилик
Электрондук көзөмөлдүн шарттарын бузууга төмөнкүлөр кирет:- тыюу салынган аймакты кесип өтүү;
- жабырлануучуга белгиленген аралыкка жакындашуу;
- приборду өчүрүү же бузуу боюнча атайын аракеттер;
- биометрикалык идентификациядан баш тартуу.
Белгиленген чектөөлөрдү бузган адамдар укук бузуулар кодексине ылайык жоопкерчиликке тартылышат.
Көзөмөлдүн кошумча шарттары жана аспекттери
Эгер зомбулук кылган адам тез жардамга муктаж болсо, ал же анын мыйзамдуу өкүлү мониторинг борборуна жана ички иштер органдарына билдирүүгө милдеттүү, күч мажбурлоо жагдайларынан тышкары.Электрондук көзөмөлдүн функциялары мониторинг борборлоруна башка мамлекеттик органдар тарабынан биргелешип чечим кабыл алуу менен өткөрүлүшү мүмкүн.
Бул тартип менен камтылбаган маселелер ыйгарым укуктуу органдардын ведомстволук актылары менен жөнгө салынат.