Академик НАН: Кыргызстан 30% түшүмүн жетишсиз кайра иштетүүдөн жоготууда

Анна Федорова Экономика
VK X OK WhatsApp Telegram
- Эфирде айтылган маалыматка ылайык, Кыргызстан кайра иштетүүнүн жоктугунан 30% дан ашык түшүмүн жоготууда. Бул тууралуу айыл чарба илимдеринин доктуру, НАН академиги Жамин Акималиев билдирди.

Акималиев кайра иштетүүнүн негизги максаты түшүмдү сактоо, анын рентабелдүүлүгүн жогорулатуу жана экспорт үчүн шарттарды түзүү экенин баса белгиледи.

«Кыргызстанда жоготуулар жалпы продукциянын 30% ын түзөт, ал эми дүйнөдө бул көрсөткүч 50% га жетет. Эгер биз кайра иштетүүнүн жардамы менен продукциябыздын 95% ын сактай алсак, бул чоң жетишкендик болот», - деди ал.

Ошондой эле академик кайра иштетүү агрардык продукциянын рентабелдүүлүгүн кыйла жогорулатууга мүмкүнчүлүк берерин кошумчалады.

«Учурда айрым продукциялардын рентабелдүүлүгү 15% ды түзөт, бирок кайра иштетүүдөн кийин ал 60% га жетиши мүмкүн. Мисалы, бул сүт, кант кызылчасы жана картошкага тиешелүү», - деп түшүндүрдү Акималиев.

Ал картошканы кайра иштетүүнүн мисалдарын келтирди: «Анан крахмал, картошка фри, чипсы жана ун чыгарса болот. Алты килограмм картошка бир килограмм крахмал берет. Негизи, эмнеге биз муну кылбайбыз? Бул кошумча кирешелер жана жаңы жумуш орундарын түзөт», - деп кошумчалады окумуштуу.

Ошондой эле, буудайды кайра иштетүү ун, дан, спирт жана жаныбарларга жем чыгарууга мүмкүндүк берет.

«Этти кайра иштетүү да маанилүү. Кайда сосиска, сарделка, чылымдалган жана бышырылган колбасалар? Бизде чоң потенциал бар», - деди Акималиев.

Ал бул максаттарга жетүү үчүн ар бир региондо ири ишканалар: эт комбинаттары жана сүт заводдору, ошондой эле мөмө-жемиштерди, жашылчаларды жана картошканы кайра иштетүү заводдору керек экенин баса белгиледи.

«Эгер кийинки беш жылдын ичинде айыл чарба продукциясын кайра иштетүүнүн деңгээлин 25% га жеткире алсак, бул биздин айыл чарбабыз үчүн чоң ийгилик болот», - деп жыйынтыктады академик.

Акималиев кайра иштетүүнүн өнүгүшү мамлекеттик колдоо жана Президент менен өкмөттүн көңүл буруусуна, ошондой эле бардык министрликтердин конкреттүү аракеттерине байланыштуу экенин кошумчалады.
VK X OK WhatsApp Telegram

Дагы окуңуз: