Келишимге ылайык, Россиядан ГСМ өлкөгө бажысыз жана дүйнөлүк орточо баалардан төмөн баалар менен киргизилет.
Кыргызстандагы мунай трейдерлер ассоциациясы (Ассоциация) отун-май материалдары (ГСМ) бааларынын литрине 2,5-3 сомго жогорулашы мүмкүн экенин билдирди. Бул Россиядагы оптовик баалардын 19%га жогорулашы менен байланыштуу.
Россиядан ГСМ Кыргызстанга бажысыз негизде өкмөттөр аралык келишим боюнча жана дүйнөлүк орточо баалардан төмөн баалар менен жеткирилгенине карабастан, баалар логистикалык факторлор жана базар бааларынын таасири менен өзгөрүшү мүмкүн. Мындан тышкары, өлкөдө отунга литрине 1 сомдук салык орнотулган.
2025-жылы Кыргызстан темир жол транспорту аркылуу 526 миң тонна отун импорттоого жетишти, бул аны Россиялык бензин импорттоочуларынын арасында алдыңкы позицияга ээ кылды.
Анткен менен, өткөн жылдын декабрь айында бензиндин темир жол экспортунда байкалаарлык төмөндөө болду, ал болгону 209 миң тоннага жетти. Бул ноябрь айына салыштырмалуу 22% жана 2024-жылдын декабрь айына салыштырмалуу 36% төмөн.
Төмөндөөнүн негизги себеби Борбордук Азияда бажысыз отун импортунун жылдык квоталарынын түгөнүшү болду. Адистер Кыргызстан 2025-жылга карата квотасынын бир бөлүгүн 2024-жылы активдүү сатып алуулардан улам эрте пайдаланганын белгилешет.
Экспорт көлөмүнүн төмөндөшү ошондой эле Россиянын мунай рыногундагы кырдаал менен байланыштуу. 2025-жылы Россияда мунайды кайра иштетүү 1,7%га кыскарып, 262,3 миллион тоннага жетти. Мунайды кайра иштетүү заводдорунда пландаштырылбаган токтоп калуулар биржа бааларынын жогорулашына жана Россиянын айрым региондорунда отун жетишсиздигине себеп болду.
Анткен менен, катуу чараларга карабастан, экспорттук чектөөлөр өкмөттөр аралык келишимдин алкагында Кыргызстанга жеткирүүлөргө таасир эткен жок, бул өлкөгө отун рыногунда жалпы жетишсиздик шартында туруктуулукту сактоого жардам берди.
Сүрөт www
