Жаңы долбоордун алкагында учурдагы тартипти өзгөртүү жана ритуалдык жардамдын бекитилген өлчөмдөрүн орнотуу сунушталууда. Азыркы учурда жардамдар 2010-жылдагы орточо айлык эмгек акынын негизинде эсептелет, бул кээ бир нааразычылыктарды жаратат.
Учурдагы төлөмдөр маркумдун категориясына жараша болот: 100% (7189 сом) — иштеп жаткан адам өлгөн учурда; 50% (595 сом) — ишкерлер, дыйкан чарбаларынын башчылары, расмий жумушсуздар, иштеп жаткан же социалдык жардам алгандар үчүн; 20% (1438 сом) — аталган категорияларга караштуу үй-бүлөнүн башка мүчөлөрү үчүн.
Эмгек министрлиги, жардамдардын киргизилгенине он жылдан ашык убакыт өткөнүн жана төлөмдөрдүн индексацияланбаганын белгилейт. Бул аларды 2025-жылга карата 9738,29 сомду түзгөн жашоо минимумуна жана жерге коюу чыгымдарына туура келбөөгө алып келди. Бүгүнкү күндө орточо айлык эмгек акы 2010-жылдагы 7189 сомдон 2025-жылы 42 миң 919 сомго өстү, ал эми керектөө бааларынын индекси болжол менен 2,65 эсе көбөйдү.
Жаңы долбоордун алкагында сунушталууда:
— №192 токтомду жокко чыгаруу;
— "2010-жылдагы орточо айлык эмгек акы" эсептөө көрсөткүчүн алып салуу;
— эсептөө көрсөткүчүнүн негизинде бекитилген жардамдардын өлчөмдөрүн орнотуу (100 сом):
- 120 эсептөө көрсөткүчү (12 миң сом) — иштеп жаткан адам өлгөн учурда;
- 80 эсептөө көрсөткүчү (8 миң сом) — ишкер, дыйкан чарбасынын башчысы, расмий жумушсуз же иштеп жаткан иждивенчи өлгөндө;
- 50 эсептөө көрсөткүчү (5 миң сом) — аталган категорияларга караштуу иждивендердин башка үй-бүлө мүчөлөрү өлгөндө.
Эмгек министрлигинин маалыматы боюнча, жыл сайынгы өлүм статистикасын эске алганда, жаңы жардамдар үчүн бюджеттин жалпы чыгымдары 26,5 млн сомду түзөт, ал эми кошумча муктаждык жылына болжол менен 14,7 млн сомду түзөт.
Жаңы жардамдардын өлчөмдөрү 2028-жылдын 1-январынан тартып күчүнө кириши сунушталууда, бул бюджеттин туруктуулугун сактоого жана чыгымдарды алдын ала пландаштырууга мүмкүндүк берет.
Ошондой эле долбоор убактылуу эмгекке жараксыздык, жүктүүлүк жана төрөт боюнча жардамдарды эсептөө тартибин жаңыртууну камтыйт, бул укук колдонууда бирдиктүүлүктү камсыздайт жана каршы пикирлерди жоюуга жардам берет, деп белгилейт министрлик.
Кыргызстандын Эмгек министрлиги жерге коюу үчүн бекитилген жардамдардын өлчөмдөрүн орнотууну сунуштады, бул K-News сайтында биринчи жолу жарыяланды.