Министрликтин маалыматына ылайык, мугалимдердин 66% дан ашыгы окуучулар жана алардын ата-энелери тарабынан куугунтукка же зомбулукка дуушар болушат. Мындан тышкары, мугалимдер ар кандай мамлекеттик органдар үчүн 46га чейин отчет толтурууга милдеттүү, мыйзамсыз текшерүүлөргө дуушар болушат жана өздөрүнүн кесиптик милдеттерине тиешеси жок тапшырмаларды аткарууга тартылышат, мисалы, акча чогултуу, товар сатып алуу жана чарбалык иш-чараларды уюштуруу. Ошол эле учурда, учурдагы мыйзамдар мындай укук бузуулар үчүн жоопкерчиликти карабайт.
Сунушталган өзгөртүүлөрдө бир нече түрдөгү укук бузуулар үчүн айып пул санкциялары каралган:
- мугалимдерди өздөрүнүн кызматтык милдеттерине кирбеген иштерге тартуу;
- мыйзам тарабынан белгиленгенден ашык отчетту жана маалыматты талап кылуу;
- мыйзамсыз текшерүүлөрдү жүргүзүү; мугалимдерге товарлар жана кызматтарды сатып алуу милдеттерин жүктөө;
- мугалимдерди билим берүү процессине тиешеси жок иш-чараларга тартуу.
Ошондой эле, мугалимдердин кызматтык милдеттерин аткаруу учурунда аларга болгон сый-урматтын жоктугу үчүн жоопкерчиликти күчөтүү каралган.
Айып пулдардын өлчөмү 50дөн 200 эсептик көрсөткүчкө чейин (5000 сомдон 20 000 сомго чейин) болот, ал эми кайрадан укук бузуулар болгон учурда сумма эки эсе көбөйтүлөт.
Мыйзам долбоорун иштеп чыгуучулар анын кабыл алынышы мугалимдерге бюрократиялык жүктөмдү азайтууга, коррупциялык тобокелдиктерди төмөндөтүүгө жана мугалимдердин статусун жогорулатууга жардам берет деп ишенишет.
Салыштырма таблица
| Учурдагы редакция | Сунушталган редакция |
| Кыргыз Республикасынын укук бузуулар кодекси | |
| 1021-беренеси. Педагогикалык кызматкерге болгон сый-урматтын жоктугу 1. Педагогикалык кызматкерге болгон сый-урматтын жоктугу, анын кызматтык милдеттерин аткаруу учурунда, жаман сөздөр, адепсиз жүрүм-турум, кемсинтүү, адепсиз иш-аракеттерди көрсөтүү (белгилер) же предметтерди көрсөтүү, анын ичинде массалык маалымат каражаттары же телекоммуникация тармактары аркылуу, - физикалык жактарга 10 эсептик көрсөткүч өлчөмүндө эскертүү же айып пул салууга алып келет. 2. Ата-энелер же аларды алмаштырган адамдардын он алты жашка чейинки баланы тарбиялоо боюнча милдеттерин аткарбагандыгы, 1-бөлүмдө көрсөтүлгөн аракетти жасоого алып келген болсо, - эскертүүгө алып келет. 456-беренеси. Ички иштер органдары Ички иштер органдары укук бузуулар боюнча иштерди карап, 63, 73, 74-берененин 1 жана 2-бөлүктөрү, 83, 831, 85-берененин 3 жана 4-бөлүктөрү, 93 – 95, 97 – 99, 101, 1011, 102, 1022 – 1024, 108, 109, 1091, 112-берененин 2-бөлүгү, 125, 1271, 130, 132 – 135, 137 – 141, 142-берененин 1, 3 – 8-бөлүктөрү, 1421-беренеси, 153-берененин 1 жана 2-пункттары, 160, 165, 177 – 180, 182 – 188, 189-берененин 1-бөлүгү, 190, 191-берененин 1 – 3-бөлүктөрү, 192-берененин 3 жана 6-бөлүктөрү, 194 – 201, 228, 2281, 272, 273, 310, 325, 430, 431-берененин 1 жана 2-бөлүктөрү, 432, 445, 447, 448, 449-берененин 1-бөлүгү, 450-беренеси боюнча жазаларды салат. Ички иштер органдары 56 – 59, 70-72, 96, 1071, 1092, 1093, 126 – 129, 131, 189-берененин 2-бөлүгү, 192-берененин 4-бөлүгү, 193-берененин 1 – 21, 4 – 5-бөлүктөрү, 271-беренеси, 431-берененин 3-бөлүгү, 449-берененин 2-бөлүгү боюнча укук бузуулар боюнча протоколдорду түзүп, аларды сотко карап чыгуу үчүн жиберет. | 1021-беренеси. Педагогикалык кызматкерге болгон сый-урматтын жоктугу 1. Педагогикалык кызматкерге болгон сый-урматтын жоктугу, анын кызматтык милдеттерин аткаруу учурунда, жаман сөздөр, адепсиз жүрүм-турум, кемсинтүү, адепсиз иш-аракеттерди көрсөтүү (белгилер) же предметтерди көрсөтүү, анын ичинде массалык маалымат каражаттары же телекоммуникация тармактары аркылуу, - физикалык жактарга 50 эсептик көрсөткүч өлчөмүндө эскертүү же айып пул салууга алып келет. 2. Ата-энелер же аларды алмаштырган адамдардын он алты жашка чейинки баланы тарбиялоо боюнча милдеттерин аткарбагандыгы, 1-бөлүмдө көрсөтүлгөн аракетти жасоого алып келген болсо, - эскертүүгө алып келет же физикалык жактарга 100 эсептик көрсөткүч өлчөмүндө айып пул салууга алып келет. 1025. Педагогикалык кызматкердин мыйзамдуу кесиптик ишине тоскоол болуу мамлекеттик жана муниципалдык билим берүү уюму 1. Педагогикалык кызматкердин мыйзамдуу кесиптик ишине мыйзамсыз кийлигишүү, төмөнкүлөрдүн түрүндө: 1) педагогикалык кызматкерди кесиптик милдеттерине тиешеси жок иштерге тартуу, Кыргыз Республикасынын билим берүү тармагындагы мыйзамдарда каралган учурларды эсепке албаганда; 2) педагогикалык кызматкерден мыйзам тарабынан каралбаган отчетту же маалыматты талап кылуу; 3) Кыргыз Республикасынын мыйзамдарына ылайык каралбаган текшерүүлөрдү өткөрүү; 4) педагогикалык кызматкерге товарлар жана кызматтарды сатып алуу милдеттерин жүктөө; 5) педагогикалык кызматкерди кесиптик ишин аткаруу учурунда анын ишине тиешеси жок иш-чараларды өткөрүүгө тартуу, - физикалык жактарга 50 эсептик көрсөткүч өлчөмүндө, кызмат адамдарына – 100 эсептик көрсөткүч өлчөмүндө айып пул салууга алып келет. 2. Деяние, көрсөтүлгөн 1-бөлүмдө, бир жылдын ичинде кайрадан жасалса, - физикалык жактарга 100 эсептик көрсөткүч өлчөмүндө, кызмат адамдарына – 200 эсептик көрсөткүч өлчөмүндө айып пул салууга алып келет. 456-беренеси. Ички иштер органдары Ички иштер органдары укук бузуулар боюнча иштерди карап, 63, 73, 74-берененин 1 жана 2-бөлүктөрү, 83, 831, 85-берененин 3 жана 4-бөлүктөрү, 93 – 95, 97 – 99, 101, 1011, 102, 1022 – 1025, 108, 109, 1091, 112-берененин 2-бөлүгү, 125, 1271, 130, 132 – 135, 137 – 141, 142-берененин 1, 3 – 8-бөлүктөрү, 1421-беренеси, 153-берененин 1 жана 2-пункттары, 160, 165, 177 – 180, 182 – 188, 189-берененин 1-бөлүгү, 190, 191-берененин 1 – 3-бөлүктөрү, 192-берененин 3 жана 6-бөлүктөрү, 194 – 201, 228, 2281, 272, 273, 310, 325, 430, 431-берененин 1 жана 2-бөлүктөрү, 432, 445, 447, 448, 449-берененин 1-бөлүгү, 450-беренеси боюнча жазаларды салат. Ички иштер органдары 56 – 59, 70-72, 96, 1071, 1092, 1093, 126 – 129, 131, 189-берененин 2-бөлүгү, 192-берененин 4-бөлүгү, 193-берененин 1 – 21, 4 – 5-бөлүктөрү, 271-беренеси, 431-берененин 3-бөлүгү, 449-берененин 2-бөлүгү боюнча укук бузуулар боюнча протоколдорду түзүп, аларды сотко карап чыгуу үчүн жиберет. |
