21-февралда Бишкекте «21-кылымдагы ABA: жашоо көндүмдөрү, индивидуалдуулук, баалуулуктар» аттуу эл аралык практикалык конференция өтөт. Иш-чара аутисттик спектрдин бузулуулары (АСБ) боюнча маселелерге, заманбап коррекция ыкмаларына, үй-бүлөлөрдү колдоого жана инклюзивдүү коомду өнүктүрүүгө багытталат.
Аутизм бүгүнкү күндө медицина жана билим берүү тармагында эң маанилүү темалардын бири болуп саналат. Эл аралык изилдөөлөр АСБ менен балдардын санынын туруктуу өсүшүн көрсөтүп, эрте диагноз, социалдык адаптация жана колдоо маселелерин актуалдуу кылат. Кыргызстанда аутизмди эрте аныктоо боюнча расмий статистика жок, бирок АСБ диагнозу коюлган балдардын санынын олуттуу өсүшү байкалууда. Конференция адистер арасында заманбап жана натыйжалуу жүрүм-турумду талдоо ыкмаларын колдонууга, ошондой эле аутизм менен адамдар үчүн колдоо көрсөтүүчү чөйрөнү түзүүгө ачык пикир алмашууга мүмкүнчүлүк берет. Иш-чаранын жүрүшүндө дисциплина аралык кызматташууга жана практикалык тажрыйба алмашууга, анын ичинде маданий контекстти жана үй-бүлөнүн баалуулуктарын эске алуу менен жашоо көндүмдөрүн калыптандырууга чоң көңүл бурулат.
Бишкекте өнүгүүдө кечигүүлөрү бар балдар менен иштеген 50дөн ашык коррекциялык жана билим берүү борборлору иштейт. Конференция АСБ менен балдарга сапаттуу жардам көрсөтүү үчүн дисциплина аралык адистердин күчүн бириктирүүгө жардам берет.
Конференциянын практикага басым жасоосу АВА адистерине, мугалимдерге, дарыгерлерге, логопеддерге, дефектологдорго, балдар борборлорунун менеджерлерине жана өнүгүүдө өзгөчөлүктөрү бар балдар менен иштеген ата-энелерге пайдалуу кылат — бардык илимий негизделген ыкмаларды колдонгон адамдарга.
Конференцияга медицина, психология жана педагогика тармагында эл аралык жана улуттук деңгээлдеги жетекчи адистер, ошондой эле эксперттик коомчулуктун өкүлдөрү катышат. Иш-чаранын хедлайнери Гонконгдон келген клиникалык психолог жана супервайзер Дарья Ли-Романова (АР, BCBA, IBA, CBA-S) болот. Ошондой эле Россиядан эксперттер чакырылган.
Улуттук экспертиза өзгөчө муктаждыктары бар балдар менен иштөө боюнча кеңири тажрыйбасы бар адистер тарабынан сунушталат.
Конференциянын форматы докладдарды, панелдик талкууларды жана үй-бүлөлөр менен адистердин туш болгон актуалдуу маселелерин талкуулоону камтыйт. Конференциянын уюштуруучулары АСБ менен балдардын ата-энелерине иш-чарага акысыз катышууга мүмкүндүк берүүчү кайрымдуулук кампаниясын башташты.
Бул конференцияны өткөрүү аутизм маселелерине коомдук көңүл буруунун маанилүүлүгүн жана инклюзивдүү коомду түзүү үчүн күчтү бириктирүүнүн зарылдыгын баса белгилейт, андай коомдо ар бир адам түшүнүүгө, колдоого жана өзүнүн потенциалын ишке ашырууга укугу бар.
